მიგრანტების ლეგალიზაცია ესპანეთის შრომის ბაზრის სტატისტიკას ცვლის

მიგრანტების მასობრივმა ლეგალიზაციამ გაართულა ესპანეთის შრომის ბაზარზე არსებული ვითარების შეფასება. ასობით ათასი უცხოელი პირველად გამოჩნდა ოფიციალურ რეესტრებში, რამაც ერთდროულად გააუმჯობესა დასაქმების სტატისტიკა და გაზარდა რეგისტრირებულ სამუშაოს მაძიებელთა რაოდენობა. ეკონომისტები აფრთხილებენ, რომ ამ ზრდის ნაწილი ასახავს ადამიანების ჩრდილოვანი სექტორიდან გამოსვლას და არა ახალი სამუშაო ადგილების შექმნას, იუწყება Bloomberg.

ესპანეთში დასაქმება ერთ წელიწადში 3,13%-ით გაიზარდა

ინკლუზიის, სოციალური დაცვისა და მიგრაციის სამინისტროს მონაცემებით, 2026 წლის აგვისტოში ესპანეთში დასაქმებულთა საშუალო რაოდენობა ივლისთან შედარებით 162 840-ით შემცირდა და 22,35 მლნ შეადგინა. ზაფხულის ბოლოსთვის მსგავსი დინამიკა სეზონური ფაქტორების გამო ტიპურია, თუმცა კლება წინა წლებთან შედარებით საგრძნობლად ნაკლები აღმოჩნდა. 12 თვის განმავლობაში მაჩვენებელი გაიზარდა 679 023-ით, ანუ 3,13%-ით.

სეზონური და კალენდარული რყევების გამორიცხვის შემდეგ ვითარება კიდევ უფრო სტაბილურად გამოიყურება. აგვისტოში დასაქმება გაიზარდა 83 844-ით და 22,37 მლნ-ს მიაღწია — რაც დაკვირვების მთელი პერიოდის განმავლობაში მაქსიმალური მაჩვენებელია. კორექტირებულ მონაცემებში დადებითი დინამიკა უკვე ზედიზედ 67 თვეა ნარჩუნდება.

განსაკუთრებით თვალსაჩინოა უცხოური სამუშაო ძალის წვლილი. აგვისტოში ოფიციალურად დასაქმებული იყო სხვა ქვეყნების 3,55 მლნ მოქალაქე — 39 535-ით მეტი წინა თვესთან შედარებით და 482 490-ით მეტი გასულ წელთან შედარებით. თითქმის 340 000 მიგრანტმა მიიღო ესპანეთში ოფიციალური მუშაობის უფლება ლეგალიზაციის საგანგებო პროგრამის წყალობით, რაც საგრძნობ გავლენას ახდენს შრომის ბაზრის საერთო სურათზე.

უცხოელების ლეგალიზაცია ესპანეთში

2026 წლის 31 აგვისტოსთვის ესპანეთში ოფიციალურად მუშაობდა 337 917 უცხოელი, რომლებმაც სტატუსი ლეგალიზაციის საგანგებო პროგრამის ფარგლებში მიიღეს. მათგან 269 627, ანუ 79,8%, დაქირავებით მუშაობს, ხოლო 16 912 დარეგისტრირდა როგორც თვითდასაქმებული. საბუთების მიღების დასრულებამდე, 30 ივნისამდე, ხელისუფლებამ დაახლოებით 1,1 მლნ განაცხადი მიიღო, რომელთა განხილვაც გრძელდება.

კამპანიის დაწყებიდან დასაქმების სამსახურებს კიდევ დაახლოებით 40 000-მა მიგრანტმა მიმართა. შრომის საკითხებში სახელმწიფო მდივანმა ხოაკინ პერეს რეიმ განმარტა, რომ მათ უმრავლესობას მანამდე ოფიციალურად დაფიქსირებული სამუშაო ადგილი არ ჰქონია. კანონიერი სტატუსის მიღებამ მათ ოფიციალური სერვისებით ვაკანსიების მოძიებისა და შრომითი ხელშეკრულებების გაფორმების შესაძლებლობა მისცა.

ამრიგად, პროგრამის ერთ უმუშევარ მონაწილეზე დაახლოებით 8,4 დასაქმებული მოდის. დარჩენილი განაცხადების დამუშავებასთან ერთად ორივე ჯგუფი შეიძლება გაიზარდოს, ამიტომ ხელისუფლება პროცესს ჯერ დასრულებულად არ მიიჩნევს. ამავდროულად, ახალი მონაცემები უკვე საგრძნობლად მოქმედებს საერთო სტატისტიკაზე. ადამიანები, რომლებიც მანამდე ოფიციალური აღრიცხვის მიღმა იყვნენ, ახლა დასაქმებულთა ან სამუშაოს მაძიებელთა შორის ფიქსირდებიან.

ლეგალიზაციამდე გაკეთებული პროგნოზები შედეგებს არ დაემთხვა

ბანკ BBVA-ს ანალიტიკურმა ქვედანაყოფმა აგვისტოს მაჩვენებლები მარტის შეფასებებს შეადარა, რომლებიც საგანგებო ლეგალიზაციის დაწყებამდე იყო მომზადებული. ზაფხულის ბოლოსთვის ოფიციალურად გაფორმებული უცხოელი მუშაკების რაოდენობა ესპანეთში დაახლოებით 211 000-ით მეტი აღმოჩნდა მოსალოდნელ დონეზე. თუმცა ექსპერტები არ მიიჩნევენ, რომ მთელი ეს ზრდა პირდაპირ ახალი პროგრამით შეიძლება აიხსნას.

ანგარიშში აღნიშნულია შესაძლო „მკვდარი ტვირთის ეფექტი“: მიგრანტების ნაწილი ოფიციალურ შრომის ბაზარზე სტატუსის შეცვლის გარეშეც შეძლებდა გასვლას. შესაბამისად, მარტის შეფასების გადაჭარბება არ ასახავს ლეგალიზაციის შედეგად დასაქმებული ადამიანების ზუსტ რაოდენობას. ის მხოლოდ მოსალოდნელ და რეალურ დინამიკას შორის სხვაობას აჩვენებს.

მსგავსი სიტუაცია შეინიშნება უმუშევრობასთან დაკავშირებითაც. აპრილიდან აგვისტომდე მისი შემცირება 102 000-ით ნაკლები აღმოჩნდა, ვიდრე გაზაფხულზე იყო ნავარაუდევი, თანაც ამ სხვაობის 64%, ანუ 64 900, უცხოელებზე მოდიოდა. ეს მონაცემები ასევე აჩვენებს ოფიციალურად აღრიცხული მოსახლეობის შემადგენლობაში მომხდარი ცვლილებების გავლენას, თუმცა არ იძლევა საფუძველს, რომ მთელი შედეგი პირდაპირ ლეგალიზაციის პროგრამას დავუკავშიროთ.

საიმიგრაციო პოლიტიკამ ევროკავშირში უთანხმოება გააძლიერა

International Investment-ის ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ ესპანეთში ლეგალიზაციის ეკონომიკური ეფექტი პოლიტიკურ რისკებთან იკვეთება. მაროკოდან სეუტაში მიგრანტების მასობრივი გადასვლის შემდეგ მადრიდის კურსი ევროპელი პოლიტიკოსების მხრიდან ახალი კრიტიკის სამიზნე გახდა. კრიზისს პროგრამის შესაძლო მასტიმულირებელ ეფექტს უკავშირებენ. დავა უკვე გასცდა რიტორიკის ფარგლებს. იტალიამ 1 აგვისტოს აღადგინა შემოწმებები ესპანეთთან შიდა საჰაერო და საზღვაო საზღვრებზე, რაც არალეგალი მიგრანტების შემდგომი გადაადგილების რისკით ახსნა, შემდეგ კი ეს ზომა კიდევ 15 დღით გაახანგრძლივა. მადრიდმა ანალოგიური ზომებით უპასუხა.

ესპანეთისთვის ეს ვითარება ორმაგ პრობლემას ქმნის. ხელისუფლება იმედოვნებს, რომ ასობით ათას უცხოელს ჩრდილოვანი სექტორიდან გამოიყვანს და გააფართოებს ოფიციალურად დასაქმებულთა ბაზას, მაშინ როდესაც ევროკავშირში ამ პროგრამას სულ უფრო ხშირად განიხილავენ საგარეო საზღვრების კონტროლისა და შესაძლო მეორადი მიგრაციის პრიზმაში. მთლიანობაში, ევროკავშირის ქვეყნები ამკაცრებენ წესებს ახალჩამოსულებისთვის, განსაკუთრებით ლტოლვილებისა და არალეგალებისთვის. ესპანეთი კი განაგრძობს საკუთარი პოლიტიკის განხორციელებას, რომელიც სულ უფრო მკვეთრად გამოირჩევა გაერთიანების სხვა სახელმწიფოებს შორის. თუ ეს განსხვავება შენარჩუნდება, მადრიდს სულ უფრო ხშირად მოუწევს ბალანსირება შიდა ეკონომიკურ ინტერესებსა და ევროპელი პარტნიორების მოთხოვნებს შორის.