ტყის ხანძრები ესპანეთში: მოსახლეობის უდიდესი ევაკუაცია XXI საუკუნეში
El Mundo
73 000-ზე მეტმა ადამიანმა დატოვა საკუთარი სახლი მასშტაბური ტყის ხანძრების გამო, რომლებმაც ოთხი პროვინცია მოიცვა. კიდევ თითქმის 98 000 მცხოვრები იზოლაციის რეჟიმში იმყოფება. ეს არის მოსახლეობის უდიდესი ევაკუაცია ესპანეთში XXI საუკუნეში, წერს გაზეთი El Mundo.
მოვლენის მასშტაბები ესპანეთში
ყველაზე დიდი ხანძრები
უდიდესი კერები გაჩნდა ბურგოონდოში (ავილა), მადრიდის ავტონომიური გაერთიანების დასავლეთ ნაწილში, სადაც სამი ცალკეული ხანძარი გაერთიანდა, ასევე კასტელიონის პროვინციის მუნიციპალიტეტ ვალ-დ'უიშოში. საგანგებო მდგომარეობის ეროვნული რეჟიმი 23 ივლისის საღამოს გამოცხადდა. მანამდე რეაგირების ასეთი დონე მხოლოდ რამდენიმე საათით გამოიყენეს 2025 წლის აპრილში ელექტროენერგიის მასშტაბური გათიშვის დროს.
რამდენი ადამიანია ევაკუირებული
27 ივლისის საღამოს მონაცემებით, საკუთარი სახლების დატოვება 73 152 ადამიანს მოუხდა. ეს შეესაბამება ქალაქ პალენსიის ან სიუდად-რეალის მოსახლეობას და თითქმის ორჯერ აღემატება ტერუელის მცხოვრებთა რაოდენობას.
ყველაზე მეტი მცხოვრები მადრიდის ავტონომიურ გაერთიანებაში ევაკუირდა — 31 865. შემდეგ მოდის ავილა — 25 087, კასტელიონი — დაახლოებით 10 000 და ტოლედო — 6 200. მოგვიანებით ხელისუფლებამ ტოლედოს ცხრა მუნიციპალიტეტში დაბრუნების ნებართვა გასცა, თუმცა დაბრუნებულთა რაოდენობა არ დაზუსტებულა.
გადაადგილების შეზღუდვა
კიდევ 97 797 ადამიანი რჩება გადაადგილების შეზღუდვების ზონებში ცეცხლის გავრცელების საფრთხის გამო. მადრიდის გაერთიანებაში მსგავსი ზომები 19 062 მცხოვრებს შეეხო, ავილაში — 8 735-ს, კასტელიონში — 70 000-ს. ამგვარად, სამი მსხვილი ტყის ხანძრის შედეგებმა ოთხი პროვინციის 170 949 მცხოვრებზე იქონია გავლენა.
ესპანეთში ხანძრების ფართობმა 85 000 ჰექტარს გადააჭარბა
აქტიურმა ხანძრებმა დაახლოებით 85,5 ათასი ჰექტარი ტერიტორია გაანადგურა. ავილას პროვინციაზე დაახლოებით 50 000 მოდის, ამასთან ბურგოონდოს რაიონში გაჩენილ ხანძარს უკვე რეგიონის ისტორიაში უდიდესი უწოდეს. მადრიდის ავტონომიურ გაერთიანებაში ცეცხლმა დაახლოებით 25 000 ჰა მოიცვა, ტოლედოში — 2 000, კასტელიონში — 8 500.
ყველაზე რთული ვითარება ნარჩუნდება მიხარესის, კასილიასის რაიონებში და სან-ხუანის წყალსაცავის ჩრდილოეთით. თუ პირველ ორ მიმართულებაზე სიტუაცია გაუმჯობესდა, ბოლო მონაკვეთი კვლავ სერიოზულ შეშფოთებას იწვევს.
ესპანეთის შინაგან საქმეთა მინისტრმა ფერნანდო გრანდე-მარლასკამ გააფრთხილა, რომ სიცხის ახალი ტალღა სიტუაციის განვითარების ერთ-ერთი საკვანძო ფაქტორი გახდება. მან ქვეყნის მცხოვრებლებს მაქსიმალური სიფრთხილისკენ მოუწოდა.
რა ხდება ესპანეთში ახლა
სად ცხოვრობენ ევაკუირებულები
ბევრი ევაკუირებული უკვე რამდენიმე დღე-ღამეა დროებითი განთავსების პუნქტებში ცხოვრობს და არ იცის, გადარჩა თუ არა მათი სახლები. ავილას პროვინციის ტიეტარის ხეობის მცხოვრებლები, რომლებმაც დასახლებული პუნქტები შაბათ-კვირას დატოვეს, დაბრუნებას ცდილობდნენ, რათა შეერთებოდნენ მოხალისეებს, რომლებიც ცეცხლთან ბრძოლაში ეხმარებოდნენ. თუმცა სამოქალაქო გვარდიის თანამშრომლებმა დასახლებულ პუნქტებში შესასვლელები გადაკეტეს და არავის უშვებდნენ.
ლა-ადრადას ერთ-ერთმა მცხოვრებმა განაცხადა, რომ კვირის საღამომდე მოხალისეთა მუშაობაში მონაწილეობდა. მისი თქმით, დაბაში დარჩა დაახლოებით 150 ადამიანი, რომლებიც საგანგებო სამსახურებთან ერთად საცხოვრებელი რაიონების ირგვლივ ხანძარსაწინააღმდეგო ზოლებს ქმნიდნენ. მან აღნიშნა, რომ ხალხი ძალიან დაიღალა და შეცვლა სჭირდება, რადგან ცეცხლის ცალკეული კერები კვლავ მოქმედებს.
კადრების დეფიციტი მაშველებს შორის
სამოქალაქო გვარდიის ქვედანაყოფების ხელმძღვანელებმა აღიარეს, რომ ერთ-ერთ მთავარ პრობლემად იქცა იმ ყველა მცხოვრების დახმარების უზრუნველყოფის შეუძლებლობა, რომლებმაც ევაკუაციის განკარგულების საწინააღმდეგოდ უარი თქვეს სახლების დატოვებაზე. შეზღუდული რესურსების პირობებში პრიორიტეტი მიენიჭა მოსახლეობის ევაკუაციას, სამაშველო ოპერაციებსა და იმ ადამიანების დაცვას, რომლებმაც ხელისუფლების მოთხოვნები შეასრულეს.
უწყების წარმომადგენლებმა ასევე განაცხადეს, რომ ამჟამინდელმა კრიზისმა კიდევ ერთხელ გამოავლინა თანამშრომლების ქრონიკული ნაკლებობა სასოფლო რაიონებში. მათი შეფასებით, პირადი შემადგენლობის არსებული რაოდენობა არ არის საკმარისი ყველა ამოცანის ერთდროულად შესასრულებლად ასეთი მასშტაბის საგანგებო სიტუაციის პირობებში.
მძარცველები ესპანეთის მიტოვებულ სახლებში
სამოქალაქო გვარდიის ოფიციალურმა წარმომადგენელმა მერსედეს მარტინმა განაცხადა, რომ სამართალდამცავებმა მიიღეს რამდენიმე შეტყობინება მიტოვებულ სახლებში შესაძლო ქურდობის შესახებ. ამაზე მიუთითებს ჩართული სიგნალიზაცია. პირველი შეტყობინებები შევიდა მადრიდის ავტონომიური გაერთიანების მუნიციპალიტეტ პელაიოს-დე-ლა-პრესას მცხოვრებლებისგან.
მარტინის თქმით, იმის დადგენა, ნამდვილად მოხდა თუ არა ქურდობა, მხოლოდ მცხოვრებთა დაბრუნების შემდეგ იქნება შესაძლებელი. მაშინ მფლობელები შეამოწმებენ ქონებას და საჭიროების შემთხვევაში განცხადებას შეიტანენ პოლიციაში. სამოქალაქო გვარდიამ დაზარალებული რაიონების პატრულირება გააძლიერა.
შედეგები ესპანეთის ტურიზმისა და ეკონომიკისთვის
საგანგებო სიტუაცია უდიდესი გახდა ბოლო ათწლეულების განმავლობაში. შედარებისთვის, გასულ მთელ წელს სტიქიური ხანძრების გამო სახიფათო რაიონების დატოვება ქვეყნის 42 913 მცხოვრებს მოუწია, ხოლო 2024 წელს — 6 827-ს.
ლორკაში მომხდარი მიწისძვრის შემდეგ დაახლოებით 30 000 ადამიანმა ღამე სახლის გარეთ გაატარა, თუმცა გამგზავრების სავალდებულო განკარგულება მხოლოდ 10 000-ს შეეხო. კუნძულ ლა-პალმაზე ვულკანის ამოფრქვევა 7 800 მცხოვრებს შეეხო. ვალენსიის რაიონში 2024 წლის წყალდიდობამ ასობით შენობის ნგრევა გამოიწვია, მაგრამ არ მოუთხოვია ამ რაოდენობის ადამიანების გადაადგილება.
International Investment -ის ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ მასშტაბური ტყის ხანძრები სერიოზულ გამოცდად იქცა არა მხოლოდ დაზარალებული რაიონების მცხოვრებთათვის, არამედ ესპანეთის ტურისტული დარგისთვისაც. შესვლის შეზღუდვებმა, გზების ჩაკეტვამ და დასახლებული პუნქტების ევაკუაციამ შეიძლება გავლენა მოახდინოს ზაფხულის სეზონზე, განსაკუთრებით ავილას, მადრიდისა და კასტელიონის რაიონებში, სადაც ამ პერიოდში დამსვენებელთა ნაკადი ტრადიციულად იზრდება.
უდიდესი რისკები დაკავშირებულია აგროტურიზმთან, სასტუმრო სექტორთან და ლოკალურ ბიზნესთან იმ მუნიციპალიტეტებში, რომლებიც ხანძრის კერების სიახლოვეს აღმოჩნდა. განთავსების ობიექტების მუშაობის დროებითმა შეჩერებამ, მოგზაურობების გაუქმებამ და ვიზიტორთა აქტივობის შემცირებამ შესაძლოა მეწარმეებისთვის ფინანსური ზარალი გამოიწვიოს.
ამასთან, ესპანეთის მსხვილი ტურისტული ცენტრები ჩვეულ რეჟიმში განაგრძობენ მუშაობას. ხელისუფლება იმედოვნებს, რომ სიტუაციის სტაბილიზაციის შემდეგ შეზღუდვები ეტაპობრივად მოიხსნება, ტურისტული ნაკადი კი აღდგება.
